Il-Partiti Jridu Jibqgħu Umli Għaliex Riħ ta’ Siegħa Jnaddaf Qiegħa

Minn Osservatur Politiku

Kull kampanja elettorali tkun ippjanata bir-reqqa. Il-partiti politiċi jqattgħu xhur jippreparaw il-messaġġi tagħhom, jorganizzaw l-attivitajiet, jistudjaw l-opinjoni pubblika u jibnu strateġiji dettaljati biex jilħqu lill-votanti. Illum il-kampanji huma kważi xjenza: kollox ikun ikkalkulat, mill-islogans sal-mod kif jitwasslu l-messaġġi fuq il-midja u l-media soċjali.

Madankollu, minkejja kull preparazzjoni possibbli, il-politika tibqa’ imprevedibbli. U proprju għalhekk, iż-żewġ partiti prinċipali jagħmlu tajjeb jekk iżommu ċertu flessibbilta’ fil-kampanji tagħhom sabiex ikunu jistgħu jirreaġixxu għal avvenimenti mhux mistennija li jistgħu jitfgħu “spanner in the works” u jbiddlu kompletament id-dinamika politika.

L-istorja politika, kemm f’Malta kif ukoll barra minnha, hija mimlija eżempji ta’ kampanji li dehru sejrin perfettament skont il-pjan sakemm ġara avveniment wieħed li biddel kollox. Xi drabi jkun żvilupp ekonomiku internazzjonali. Drabi oħra jkun skandlu politiku, dikjarazzjoni kontroversjali jew kriżi mhux mistennija. F’ċerti każijiet, anke avvenimenti barra mill-kontroll tal-partiti jistgħu jibdlu kompletament il-prijoritajiet tal-elettorat.

Dan huwa għaliex kampanja elettorali ma tistax tkun biss eżerċizzju ta’ marketing politiku. Trid tkun ukoll kapaċi tadatta ruħha għar-realta’ li tkun qed tinbidel kuljum.

Illum, aktar minn qatt qabel, il-veloċità tal-informazzjoni qed tagħmel il-politika aktar imprevedibbli. Aħbar waħda tista’ ddur il-pajjiż kollu f’minuti. Kumment wieħed fuq il-media soċjali jista’ joħloq kontroversja nazzjonali. Avveniment internazzjonali jista’ f’daqqa waħda jbiddel il-prijoritajiet ekonomiċi jew soċjali tal-kampanja.
Dan ifisser li kampanja wisq rigida tista’ ssib ruħha maqtugħa mir-realta’.

Ħafna drabi, il-partiti jidħlu għal kampanji b’messaġġ ċentrali ċar ħafna. Wieħed jista’ jiffoka fuq il-kontinwita’ u l-istabbilta’. Ieħor jista’ jiffoka fuq il-bidla u nifs ġdid. Dawn il-messaġġi huma importanti għax jagħtu direzzjoni lill-kampanja. Iżda jekk il-partit jibqa’ mwaħħal kompletament ma’ skript stabbilit minn qabel, jista’ jidher distakkat minn dak li jkun qed jiġri fil-pajjiż jew fid-dinja.

Il-votanti llum huma ħafna aktar sensittivi għal dan. In-nies iridu jaraw politiċi li mhux biss jafu jirrepetu slogans, iżda li kapaċi jirreaġixxu b’mod kredibbli għal sitwazzjonijiet ġodda. Iridu jaraw tmexxija li turi kapaċita’ ta’ ġudizzju u mhux biss kapaċita’ ta’ komunikazzjoni.

F’kampanja elettorali, il-flessibbilta’ mhijiex sinjal ta’ dgħufija. Fil-fatt, ħafna drabi hija sinjal ta’ maturita’ politika. Tfisser li partit għandu l-kapaċita’ jadatta mingħajr ma jitlef il-prinċipji tiegħu. Tfisser li għandu l-għaqal jirrealizza meta realta’ ġdida titlob approċċ differenti.

Dan huwa partikolarment importanti fid-dinja li qed ngħixu fiha llum. Il-kuntest internazzjonali huwa instabbli. Gwerer, kriżijiet ekonomiċi, inflazzjoni u tensjonijiet ġeopolitiċi jistgħu kollha jkollhom effett immedjat fuq Malta. Kampanja li tibqa’ titkellem bħallikieku dawn l-affarijiet ma jeżistux tista’ tidher mhux realistika.

Pereżempju, jekk ikun hemm kriżi ekonomika jew żieda qawwija fil-prezzijiet waqt kampanja elettorali, il-prijoritajiet tal-votanti jistgħu jinbidlu f’daqqa. Suġġetti li qabel kienu dominanti jistgħu jispiċċaw sekondarji. Il-partiti allura jridu jkunu kapaċi jadattaw il-messaġġi tagħhom għal din ir-realta’ ġdida.

L-istess jgħodd għal avvenimenti politiċi interni. Xi kultant żball wieħed, kumment wieħed jew kontroversja waħda jistgħu jieħdu dimensjoni kbira ħafna waqt kampanja. F’dawn il-mumenti, il-mod kif partit jirreaġixxi jista’ jkun aktar importanti mill-avveniment innifsu.

Partit li jidher arroganti jew li jipprova jinjora problema jista’ jitlef il-fiduċja tan-nies malajr ħafna. Min-naħa l-oħra, partit li juri umilta’ u kapaċita’ jirreaġixxi b’mod matur jista’ anke joħroġ aktar b’saħħtu minn sitwazzjoni diffiċli.

Dan iwassal għal punt importanti ħafna dwar it-tmexxija politika. Kampanja elettorali mhijiex biss dwar il-manifesti jew il-wegħdiet. Hija wkoll test ta’ leadership. Il-votanti qed josservaw mhux biss x’qed jgħidu l-politiċi, iżda kif qed jaġixxu taħt pressjoni.

Flessibbilta’ tfisser ukoll li wieħed ikun lest jisma’. Xi kultant il-partiti jidħlu għal kampanja b’ċertu assumptions dwar x’inhuma l-prijoritajiet tan-nies. Iżda waqt il-kampanja jistgħu jindunaw li ċerti kwistjonijiet qed jolqtu aktar milli stennew. Partit intelliġenti jkun lest jaġġusta l-fokus tiegħu skont dak li jkun qed jgħid il-poplu.

Dan ma jfissirx li partit għandu jbiddel il-pożizzjonijiet tiegħu kuljum skont ir-riħ. Konsistenza tibqa’ importanti ħafna. Iżda hemm differenza bejn konsistenza u rigidita’. Politika wisq riġida tista’ twassal biex partit jidher maqtugħ mir-realta’.

Illum il-votanti qed ifittxu aktar awtentiċita’ fil-politika. Għajjew minn kampanji li jidhru totalment ikkontrollati u artifiċjali. Iridu jaraw kandidati u mexxejja li jidhru umani, li kapaċi jirreaġixxu b’mod naturali u li jifhmu r-realtajiet li qed jgħixu n-nies.

Dan huwa għaliex il-kampanji moderni qed isiru dejjem aktar diffiċli biex jiġu kkontrollati kompletament. Il-media soċjali bidlet il-logħba politika. Illum il-messaġġi ma jibqgħux biss f’idejn il-partiti jew tal-midja tradizzjonali. Avveniment wieħed jista’ jsir virali u jibdel id-direzzjoni tad-dibattitu nazzjonali f’sigħat.

F’dan il-kuntest, il-partiti għandhom bżonn mhux biss strateġija tajba, iżda wkoll kapaċita’ ta’ adattament rapidu.

Interessanti wkoll kif ħafna drabi l-avvenimenti mhux mistennija juru l-vera karattru ta’ partit jew mexxej. Meta kollox ikun sejjer skont il-pjan, huwa faċli tidher organizzat u preparat. Iżda meta jinqalgħu diffikultajiet jew kriżijiet, hemmhekk jidher min għandu l-kalma, il-ġudizzju u l-kapaċita’ jmexxi.

Dan huwa għaliex il-flessibbilta’ fil-kampanja hija essenzjali. Mhijiex biss kwistjoni ta’ taktika elettorali, iżda ta’ kredibilita’ fit-tmexxija.

Fl-aħħar mill-aħħar, il-politika hija dwar in-nies u dwar ir-realtajiet tagħhom. U r-realta’ qatt ma tkun kompletament prevedibbli. Kampanja li tippretendi li tista’ tikkontrolla kollox tirriskja li tispiċċa ma tifhimx il-bidliet li jkunu qed iseħħu madwarha.

Iż-żewġ partiti prinċipali għalhekk jagħmlu tajjeb jekk iżommu ċertu umilta’ politika waqt il-kampanja. L-ebda strateġija mhi perfetta. L-ebda skript ma jista’ jipprevedi kull avveniment. U ħafna drabi, il-kampanji jintrebħu mhux biss bil-pjan oriġinali, iżda bil-kapaċita’ li wieħed jirreaġixxi b’mod intelliġenti meta l-pjan jinbidel.

F’elezzjoni moderna, il-flessibbilta’ mhijiex optional. Hija parti essenzjali minn tmexxija politika kredibbli u effettiva.